🪫

Quy tắc 50/30/20 cho thu nhập thấp: Khi chi phí thiết yếu vượt 50% - Cash Book

Trả lời nhanh

Khi chi phí thiết yếu chiếm hơn 50% thu nhập, quy tắc 50/30/20 không còn phù hợp và việc cố áp dụng sẽ khiến ngân sách không thể duy trì. Cách làm thực tế là xác định đúng tỷ lệ chi phí thiết yếu trước, sau đó điều chỉnh hai phần còn lại: giữ một khoản tiết kiệm nhỏ, dù chỉ 5%, để duy trì thói quen, và dành phần còn lại cho nhu cầu cá nhân. Một tỷ lệ như 65/25/10 hoặc 70/25/5 là ngân sách thực tế. Khoảng cách giữa tỷ lệ này và 50/30/20 là mục tiêu để thu hẹp dần theo thời gian thông qua việc giảm chi phí cố định hoặc tăng thu nhập, chứ không phải trong một tháng.

Quy tắc 50/30/20 được viết cho những hộ gia đình mà tiền thuê nhà, hóa đơn và thực phẩm nằm gọn trong một nửa thu nhập thực nhận. Với nhiều người, thực tế không phải như vậy. Riêng chi phí nhà ở có thể chiếm 40% thu nhập ròng tại các thành phố đắt đỏ, chi phí chăm sóc trẻ chiếm thêm 20%, khiến nhóm chi phí thiết yếu bị thâm hụt ngay từ đầu tháng. Hướng dẫn này dành cho tình huống đó. Nó không cố ép buộc bạn phải tuân theo tỷ lệ cứng nhắc, mà chỉ ra cách xác định tỷ lệ thực tế, giữ lại những phần hữu ích của quy tắc và giải quyết khoảng cách theo thứ tự ưu tiên.

Công cụ tính ngân sách 50/30/20 cho phép bạn nhập bất kỳ tỷ lệ nào, và các số liệu dưới đây là những gì bạn nên nhập.

Trước tiên, hãy xác định tỷ lệ chi phí thiết yếu thực tế

Mọi thứ trong hướng dẫn này phụ thuộc vào một con số: tỷ lệ thu nhập thực nhận dành cho chi phí thiết yếu, được tính toán trung thực. Trung thực nghĩa là: không liệt kê nhu cầu cá nhân vào nhóm thiết yếu để ngân sách trông có vẻ bắt buộc, và không liệt kê chi phí thiết yếu vào nhóm nhu cầu cá nhân để tỷ lệ trông đẹp hơn. Hướng dẫn phân biệt thiết yếu và nhu cầu cá nhân có bảng phân loại; tóm lại, chi phí thiết yếu là khoản thanh toán có hậu quả thực sự nếu dừng lại trong một hoặc hai tháng, bao gồm cả số tiền tối thiểu phải trả cho các khoản nợ.

Cộng tổng các khoản này trong một tháng. Chia cho thu nhập thực nhận. Giả sử kết quả là 68%. Con số này không phải là một điểm số. Đó là thực tế để xây dựng ngân sách, và việc biết rõ con số 68% hữu ích hơn nhiều so với việc giả vờ là 50% rồi tự hỏi tại sao nhóm nhu cầu cá nhân lại cạn kiệt ngay tuần thứ hai.

Khảo sát thường niên về Kinh tế Hộ gia đình và Ra quyết định của Cục Dự trữ Liên bang (Federal Reserve) đã đặt câu hỏi trong nhiều năm về việc liệu người trưởng thành có thể chi trả một khoản chi phí bất ngờ vài trăm đô la từ tiền mặt hay không, và mỗi năm một tỷ lệ đáng kể trả lời là không. Tỷ lệ chi phí thiết yếu trên 60% không phải là hiếm. Nó phổ biến đến mức một quy tắc không thể đáp ứng được nó chính là thứ cần được điều chỉnh.

Các điều chỉnh thực tế, theo thứ tự

Các bước này được sắp xếp theo mức độ tác động, không phải độ dễ. Hai bước đầu tiên chậm và lớn; ba bước cuối nhanh và nhỏ.

1. Ghi lại tỷ lệ thực tế

Với chi phí thiết yếu ở mức 68%, điều chỉnh đầu tiên là nhập 68 vào máy tính và để nhu cầu cá nhân cùng tiết kiệm chia sẻ 32% còn lại. Một tỷ lệ khởi đầu hợp lý là 68/24/8. Nó không phải 50/30/20, nhưng là ngân sách bạn có thể duy trì.

Hai nguyên tắc để chia phần còn lại: Hãy giữ một khoản tiết kiệm dù nhỏ, vì một khoản dự phòng giúp ngăn chặn hóa đơn bất ngờ trở thành nợ nần. Và hãy để lại đủ ngân sách cho nhu cầu cá nhân; một ngân sách không có nhu cầu cá nhân thường chỉ kéo dài khoảng sáu tuần trước khi đổ vỡ. Với thu nhập thực nhận $2,400, tỷ lệ 68/24/8 tương đương $1,632 cho thiết yếu, $576 cho nhu cầu cá nhân và $192 cho tiết kiệm. Khi được ghi lại, đó là một kế hoạch. Nếu để mặc là một quy tắc 50/30/20 thất bại, đó là nguồn gốc của sự tội lỗi.

2. Giảm chi phí nhà ở tại thời điểm quyết định tiếp theo

Nhà ở là chi phí thiết yếu lớn nhất và chậm thay đổi nhất, vì nó chỉ thay đổi khi gia hạn hợp đồng hoặc chuyển nhà. Đó chính là lý do nó đứng đầu danh sách: nếu không quyết định ngay bây giờ, lần gia hạn tiếp theo sẽ đến mà không có kế hoạch và con số vẫn giữ nguyên.

Quyết định này hiếm khi quá kịch tính. Một căn phòng nhỏ hơn, một khu phố xa hơn một trạm dừng, ở ghép, hoặc một nơi nhỏ hơn khi con cái còn nhỏ. Với ví dụ $2,400, giảm tiền thuê từ $1,050 xuống $900 giúp đưa tỷ lệ thiết yếu từ 68% xuống khoảng 62%. Đây là đòn bẩy lớn nhất mà hầu hết các hộ gia đình có.

3. Thay đổi cách di chuyển

Phương tiện đi lại là chi phí thiết yếu lớn thứ hai và có thể thay đổi giữa năm. Một chiếc xe thứ hai chỉ để tiện lợi, một chiếc xe cá nhân trong khi có thể dùng phương tiện công cộng, phí đỗ xe, hoặc quãng đường đi làm xa hơn để đổi lấy tiền thuê nhà rẻ hơn. Tính toán lại từng khoản đều rất đáng giá. Bán một chiếc xe tốn $350 mỗi tháng cho trả góp, bảo hiểm và nhiên liệu, thay bằng vé tháng $90, giúp giảm khoảng 11 điểm phần trăm trong ví dụ trên.

4. So sánh giá khi gia hạn

Bảo hiểm, gói cước điện thoại, internet và bất kỳ dịch vụ đăng ký nào được liệt kê là thiết yếu. Mỗi loại gia hạn một lần mỗi năm và hầu hết mọi người đều chấp nhận mức giá gia hạn. Gọi điện hỏi giá, đổi nhà cung cấp hoặc hủy dịch vụ không cần thiết thường tiết kiệm được vài phần trăm thu nhập thực nhận. Đây không phải đòn bẩy lớn, nhưng là thứ bạn có thể thực hiện ngay trong tháng này.

5. Giảm dần chi phí thực phẩm và nợ tối thiểu

Thực phẩm là thiết yếu, nhưng có thể điều chỉnh: nơi mua sắm, thương hiệu, đồ ăn vặt. Giảm 15% trên hóa đơn thực phẩm $400 là $60 mỗi tháng, tương đương 2.5% thu nhập. Các khoản nợ tối thiểu chỉ giảm khi dư nợ giảm, và mỗi khoản thanh toán thêm ngoài mức tối thiểu (được tính là tiết kiệm) sẽ giúp giảm dần mức tối thiểu của tháng sau. Đây là quá trình chậm nhưng chắc chắn, và là lý do tại sao tỷ lệ tiết kiệm không bao giờ nên bằng không trong thời gian dài.

Tỷ lệ điều chỉnh trông như thế nào sau một năm

Lấy ví dụ $2,400 và theo dõi trong mười hai tháng.

Tháng Thay đổi Chi phí thiết yếu Tỷ lệ
1 Ghi lại thực tế $1,632 (68%) 68/24/8
3 So sánh giá điện thoại và bảo hiểm $1,572 (66%) 66/25/9
6 Thay đổi nơi mua thực phẩm $1,512 (63%) 63/26/11
9 Gia hạn hợp đồng, chuyển nơi nhỏ hơn $1,362 (57%) 57/28/15
12 Trả hết dư nợ thẻ, xóa nợ tối thiểu $1,302 (54%) 54/28/18

Không có bước nào là anh hùng, và hộ gia đình không bao giờ đạt mức 50/30/20. Tuy nhiên, họ đã tăng tiết kiệm từ 8% lên 18% trong một năm, và nhóm nhu cầu cá nhân tăng nhẹ thay vì thu hẹp. Đó là mục đích của quy tắc đối với người thu nhập thấp: không phải mục tiêu để đạt được mà là hướng đi để tiến tới.

Những gì quy tắc vẫn mang lại cho bạn

Ba điều vẫn tồn tại nguyên vẹn sau khi điều chỉnh.

Các nhóm chi tiêu. Ba danh mục thay vì ba mươi vẫn là lý do khiến quy tắc này dễ duy trì hơn ngân sách chi tiết từng dòng. Biết rằng chi phí thiết yếu là 63% và nhu cầu cá nhân là 26% là đủ để đưa ra hầu hết các quyết định.

Thói quen tiết kiệm. Tỷ lệ tiết kiệm 5 hoặc 8% tuy nhỏ về số tiền nhưng lớn về tác động. Nó có nghĩa là bạn có một khoản dự phòng thay vì phải dùng thẻ tín dụng, và khi chi phí thiết yếu giảm xuống, khoản tiết kiệm đã sẵn sàng để nhận phần chênh lệch.

Nhóm nhu cầu cá nhân như một con số. Con số $576 mỗi tháng, hay khoảng $130 mỗi tuần, là con số bạn có thể theo dõi. Trong Cash Book, nó trở thành hạn mức hàng tháng trong Ngân sách, hiển thị dưới số dư Home, và mỗi giao dịch được ghi lại bằng giọng nói hoặc camera sẽ trừ dần vào đó. Khi nhóm nhu cầu cá nhân nhỏ, việc nhìn thấy nó theo thời gian thực càng quan trọng hơn.

Khi ngân sách không còn dư địa

Đôi khi chi phí thiết yếu vượt quá thu nhập và không có tỷ lệ nào khớp. Đó không phải là vấn đề lập ngân sách và hướng dẫn này không thể giải quyết. Hãy tìm sự trợ giúp miễn phí, khách quan: CFPB tại Mỹ, MoneyHelper tại Anh và các dịch vụ tư vấn phi lợi nhuận ở hầu hết các quốc gia cung cấp hướng dẫn về các hóa đơn ưu tiên, thỏa thuận khó khăn và hỗ trợ bạn có thể được hưởng. Nếu nợ nần tăng lên hàng tháng, hãy nói chuyện với họ trước kỳ gia hạn tiếp theo. Những gì một ngân sách có thể làm trong tình huống đó là cho thấy hình thái của vấn đề đủ rõ ràng để mô tả cho người có thể giúp bạn.

Lời kết

Khi chi phí thiết yếu chiếm hơn một nửa thu nhập thực nhận, hãy nhập tỷ lệ thực tế vào máy tính và dành phần còn lại cho nhu cầu cá nhân và tiết kiệm, giữ tiết kiệm trên mức không. Sau đó giải quyết khoảng cách theo thứ tự: nhà ở khi gia hạn, phương tiện đi lại bất cứ khi nào có thể, gia hạn dịch vụ trong tháng này, thực phẩm và nợ tối thiểu một cách chậm rãi. Tỷ lệ 65/25/10 là một ngân sách hoạt động tốt, và khoảng cách từ đó đến 50/30/20 là hướng đi để tiến tới, không phải là thước đo để tự trách mình. Cách lập ngân sách hàng tháng hiệu quả bao gồm các thói quen hàng tháng xung quanh tỷ lệ này; bảng trên là những gì một năm thực hiện có thể mang lại.

Tải Cash Book trên App StoreMiễn phí 7 ngày. $19.99 trọn đời.

Câu hỏi thường gặp

Nếu chi phí thiết yếu chiếm 70% thu nhập thì sao?

Khi đó, tỷ lệ 70/25/5 chính là ngân sách của bạn và nó hoàn toàn hợp lý. Năm phần trăm dành cho tiết kiệm giúp duy trì thói quen và tạo một khoản dự phòng nhỏ; 25 phần trăm cho nhu cầu cá nhân vẫn đủ để chi tiêu. Hãy ghi lại con số 70 này, vì mục đích của việc lập ngân sách là hiểu rõ chi phí cố định để lên kế hoạch, chứ không phải để đạt được một tỷ lệ lý tưởng nào đó.

Tôi có nên bỏ qua tiết kiệm khi tài chính eo hẹp?

Không nên, nếu bạn có thể để dành dù chỉ 2 hoặc 3 phần trăm. Một khoản dự phòng nhỏ giúp ngăn chặn các hóa đơn bất ngờ trở thành nợ nần, điều sẽ làm tăng tỷ lệ chi phí thiết yếu hơn nữa. Hướng dẫn từ CFPB ưu tiên việc xây dựng quỹ khẩn cấp nhỏ, dễ đạt được trước hầu hết các mục tiêu khác vì lý do này. Chỉ nên bỏ qua tiết kiệm trong tháng mà tình hình tài chính hoàn toàn không cho phép.

Ngân sách 60/30/10 có ổn không?

Có. Bất kỳ tỷ lệ nào phản ánh đúng chi phí thiết yếu và duy trì được một phần tiết kiệm đều là ngân sách hiệu quả. Các con số trong 50/30/20 chỉ là cột mốc tham khảo, không phải quy luật tự nhiên. Điều quan trọng là tổng ba phần bằng 100, chi phí thiết yếu được tính toán trung thực và bạn biết mình dự định điều chỉnh phần nào trong năm tới.

Những chi phí thiết yếu nào thực sự có thể cắt giảm?

Theo thứ tự tác động: nhà ở (khi gia hạn hợp đồng hoặc chuyển chỗ ở); phương tiện đi lại (thay đổi cách di chuyển); bảo hiểm và gói cước điện thoại (so sánh giá khi gia hạn); thực phẩm (thay đổi nơi mua sắm); và các gói đăng ký dịch vụ không cần thiết. Các khoản nợ tối thiểu chỉ giảm khi dư nợ giảm, quá trình này chậm nhưng chắc chắn.

Quy tắc 50/30/20 có hiệu quả với người thu nhập thấp không?

Như một công cụ chẩn đoán thì có, nhưng như một đơn thuốc thì thường là không. Ba nhóm chi tiêu vẫn cho thấy tiền của bạn đi đâu và khả năng điều chỉnh đến mức nào. Quy tắc này thất bại ở các tỷ lệ phần trăm vì tiền thuê nhà không giảm theo thu nhập. Hãy sử dụng các nhóm chi tiêu và điều chỉnh tỷ lệ, khi đó quy tắc này trở thành công cụ hỗ trợ cho người thu nhập thấp thay vì là một áp lực.

Tôi có nên tìm kiếm lời khuyên từ chuyên gia?

Nếu chi phí thiết yếu vượt quá thu nhập hoặc nợ nần tăng lên hàng tháng, câu trả lời là có. Bạn có thể tìm kiếm sự hỗ trợ miễn phí, khách quan từ các cơ quan công cộng như CFPB tại Mỹ, MoneyHelper tại Anh hoặc các dịch vụ tư vấn phi lợi nhuận ở hầu hết các quốc gia. Hướng dẫn này giúp bạn nhìn nhận vấn đề, nhưng không thay thế được lời khuyên chuyên môn cho tình huống cụ thể của bạn.

Nguồn tham khảo

Tải Cash Book trên App StoreMiễn phí 7 ngày. $19.99 trọn đời.